aplikacja Matura google play app store

Stosunek pracy na podstawie powołania – co to jest i kogo dotyczy

Powołanie to szczególny sposób zatrudnienia na stanowisku kierowniczym: zamiast podpisywać umowę, ktoś zostaje wyznaczony na stanowisko decyzją uprawnionego organu. Dotyczy wąskiej grupy osób, głównie w samorządzie i instytucjach publicznych – w pierwszej pracy po studiach niemal na pewno dostaniesz zwykłą umowę.

Spis treści

⇑Czym jest stosunek pracy z powołania

To nadal praca na etacie, z pensją, urlopem i składkami – tylko że zaczyna się nie od umowy, ale od pisemnego aktu powołania. Kodeks pracy pozwala na to wyłącznie wtedy, gdy przewiduje to inna ustawa. Powołanie może poprzedzić konkurs.

Praca zaczyna się w dniu wskazanym w powołaniu, a jeśli go nie wpisano – w dniu, w którym doręczono ci powołanie. Zwykle jest to zatrudnienie na czas nieokreślony, chyba że przepis szczególny przewiduje kadencję na czas określony.

⇑Kogo to dotyczy

Przykładem są pracownicy samorządowi: z powołania pracują zastępca wójta (burmistrza, prezydenta miasta) oraz skarbnik gminy, powiatu i województwa. Podobne rozwiązania przewidują przepisy dla niektórych kierowników w instytucjach państwowych.

Uwaga na mylące słowo: „powołanie” do zarządu spółki to co innego. Członkowie zarządu spółek handlowych, jeśli pracują na etacie, mają zwykle zwykłą umowę o pracę albo kontrakt.

⇑Czym różni się od zwykłej umowy o pracę

  • Odwołanie w każdej chwili. Organ, który cię powołał, może cię odwołać w dowolnym momencie, także przed końcem kadencji. Nie musi podawać przyczyny tak jak przy wypowiedzeniu umowy.
  • Odwołanie to wypowiedzenie. Odwołanie (na piśmie) działa jak wypowiedzenie umowy – przez okres wypowiedzenia dostajesz dotychczasowe wynagrodzenie. Jeśli powodem było ciężkie naruszenie obowiązków, działa jak rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia.
  • Mniejsza ochrona w sądzie. Nie stosuje się przepisów o trybie rozwiązywania umów ani o przywróceniu do pracy. Szczególne zasady obowiązują jednak przy odwołaniu kobiety w ciąży i osoby, której brakuje nie więcej niż 2 lata do emerytury – trzeba jej zaproponować inną odpowiednią pracę, a przez okres równy wypowiedzeniu zachowuje dotychczasową pensję.

W pozostałych sprawach – urlop, czas pracy, wynagrodzenie, BHP – stosuje się przepisy jak przy umowie na czas nieokreślony.

⇑Czy to cię dotyczy

Raczej nie na starcie kariery. Jeśli zaczynasz pracę w urzędzie, szkole czy firmie, podpiszesz umowę o pracę – zobacz, co musi się w niej znaleźć i kto w ogóle jest pracownikiem. Z powołaniem spotkasz się raczej po latach, obejmując funkcję kierowniczą w samorządzie.

Wątpliwości co do swojego zatrudnienia możesz skonsultować bezpłatnie w Państwowej Inspekcji Pracy (801 002 006 z telefonu stacjonarnego, 459 599 000 z komórki).

Podstawa prawna: art. 68–72 Kodeksu pracy (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 1245) – Kodeks pracy w ISAP; ustawa z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (art. 4).

⇑Źródła

Polityka Prywatności