Chcesz wystawiać faktury za grafikę, prowadzić sklep internetowy albo pracować na B2B? Pokazujemy krok po kroku, jak w 2026 r. założyć jednoosobową działalność gospodarczą w CEIDG – co przygotować przed wnioskiem, jak złożyć go online i czego dopilnować po rejestracji.
Wniosek pójdzie szybko, jeśli wcześniej podejmiesz kilka decyzji. Każdy z poniższych punktów trafia do formularza CEIDG-1.
Firma jednoosobowa musi zawierać co najmniej twoje imię i nazwisko – w mianowniku i w takiej pisowni jak w dowodzie. Możesz dodać do nich inne elementy: profil działalności („Anna Nowak Grafika”), miejsce albo pseudonim, a nawet fantazyjną nazwę. Dodatki nie mogą jednak wprowadzać w błąd, np. co do tego, kim jest przedsiębiorca, ani naśladować nazwy konkurencji.
Przedmiot działalności opisujesz kodami PKD. Od 1 stycznia 2025 r. obowiązuje nowa klasyfikacja PKD 2025 i to jej kody podajesz przy rejestracji. Wskazujesz jeden kod główny – tej działalności, która ma przynosić największą część przychodów – i dowolną liczbę kodów dodatkowych.
Nie wpisuj kodów „na zapas”. Gdy profil firmy się zmieni, nowe kody dopiszesz (albo usuniesz zbędne) w ciągu 7 dni od zmiany. Jeśli zastanawiasz się, czy twoja firma to działalność usługowa, handlowa czy produkcyjna, zajrzyj do tekstu o rodzajach działalności gospodarczej.
Do wyboru masz skalę podatkową (12% i 32%), podatek liniowy (19%) albo ryczałt od przychodów ewidencjonowanych ze stawką zależną od rodzaju działalności. Karty podatkowej nowi przedsiębiorcy już nie wybiorą. Wybór możesz zaznaczyć od razu we wniosku CEIDG-1. Jeśli tego nie zrobisz, oświadczenie o liniowym lub ryczałcie złożysz w urzędzie skarbowym do 20. dnia miesiąca po miesiącu, w którym dostaniesz pierwszy przychód. Bez oświadczenia zostajesz na skali. Porównanie form znajdziesz w poradniku skala, liniowy czy ryczałt.
Status studenta nie zwalnia ze składek w jednoosobowej działalności – z JDG podlegasz ubezpieczeniom jak każdy przedsiębiorca. Na początek możesz jednak skorzystać z ulgi na start: przez 6 pełnych miesięcy kalendarzowych płacisz tylko składkę zdrowotną. W 2026 r. na skali i podatku liniowym wynosi ona 9% lub 4,9% dochodu, ale nie mniej niż 432,54 zł miesięcznie.
Potem przez 24 miesiące możesz płacić preferencyjne składki społeczne – w 2026 r. 456,18 zł z dobrowolną chorobową, plus zdrowotna. Ulgi nie dostaniesz, jeśli w ciągu ostatnich 60 miesięcy prowadziłeś działalność albo robisz dla byłego pracodawcy to samo, co jako jego pracownik w tym lub poprzednim roku. Szczegóły: niższe składki ZUS dla początkujących.
We wniosku podajesz adres do doręczeń (nie musi to być adres zamieszkania) i – jeśli je masz – stałe miejsce wykonywania działalności. Gdy pracujesz u klientów, np. jako fotograf albo korepetytor dojeżdżający do uczniów, stałego miejsca nie musisz wskazywać. Firmę możesz prowadzić w mieszkaniu.
Do każdego adresu nieruchomości wpisanego do CEIDG musisz mieć tytuł prawny, np. własność, najem albo użyczenie. Dokumentu nie dołączasz, składasz tylko oświadczenie. Jeśli mieszkasz w wynajmowanym pokoju, potrzebujesz zgody właściciela. Więcej w tekście o lokalu pod działalność gospodarczą.
Każdy, kto rejestruje firmę w CEIDG od 1 stycznia 2025 r., musi mieć adres do doręczeń elektronicznych od chwili rejestracji. Na niego urzędy wysyłają pisma. Adres jest bezpłatny i założysz go online, np. przez biznes.gov.pl. Najlepiej zrób to przed złożeniem wniosku.
Numer rachunku możesz podać we wniosku CEIDG-1, ale nie musisz – to pole nieobowiązkowe. Warto jednak od początku mieć osobne konto na sprawy firmy: łatwiej rozliczysz przychody i koszty, a część płatności między firmami i tak musi iść przez rachunek. Więcej w tekście o koncie firmowym, płatnościach i fakturach.
Wpis do CEIDG jest bezpłatny. Najwygodniej złożyć wniosek online na biznes.gov.pl. Logujesz się przez login.gov.pl – profilem zaufanym albo e-dowodem (dowodem osobistym z warstwą elektroniczną).
Jeśli wolisz papier, wniosek złożysz osobiście w dowolnym urzędzie gminy. Możesz go też wysłać pocztą, ale wtedy podpis musi być poświadczony notarialnie.
CEIDG-1 to formularz „wszystko w jednym” – system sam przekazuje dane do urzędów.
| Urząd | Co załatwiasz wnioskiem |
|---|---|
| Urząd skarbowy | zgłoszenie do NIP – numer nadawany zwykle w ciągu 1 dnia roboczego; oświadczenie o formie opodatkowania |
| GUS | wpis do rejestru REGON – do 7 dni |
| ZUS (lub KRUS) | zgłoszenie do ubezpieczeń – ZUS sam sporządzi dokumenty na podstawie twoich danych |
Działalność możesz rozpocząć w dniu złożenia wniosku albo wskazać późniejszą datę. Daty wstecznej wpisać się nie da, więc zarejestruj firmę, zanim zaczniesz wystawiać faktury.
Data rozpoczęcia ma znaczenie dla ZUS: ulga na start obejmuje 6 pełnych miesięcy kalendarzowych. Jeśli dorabiasz na razie niewiele, sprawdź, czy wystarczy ci działalność nierejestrowana.
To ogólne zasady – nie zastąpią indywidualnej porady. W razie wątpliwości zapytaj Krajową Informację Skarbową, ZUS albo doradcę podatkowego.
Jeśli na czas sesji, praktyk albo wyjazdu chcesz zrobić przerwę, możesz zawiesić działalność w CEIDG – na dowolny okres, także bezterminowo, ale nie krótszy niż 30 dni. Warunek: nie zatrudniasz pracowników na umowę o pracę (zleceniobiorcy nie przeszkadzają).
W czasie zawieszenia nie podlegasz ubezpieczeniom w ZUS i nie płacisz zaliczek na podatek. Uwaga: gdy zawiesisz firmę w trakcie miesiąca, składkę zdrowotną płacisz za cały ten miesiąc, a społeczne – proporcjonalnie do liczby dni. Nie możesz wtedy zarabiać na bieżącej działalności, ale możesz np. przyjmować zapłatę za wcześniejsze faktury. Zeznanie roczne składasz nawet wtedy, gdy w roku nie było dochodu.
poleca:
