Włochy – urlop macierzyński i rodzicielski

We Włoszech urlop macierzyński to congedo di maternità – obowiązkowe 5 miesięcy, płatne 80% wynagrodzenia. Świadczenie pochodzi z INPS, ale zwykle wypłaca je pracodawca razem z pensją.

• Urlop macierzyński: 5 miesięcy – 1–2 przed porodem i 3–4 po nim.
• Ile: 80% wynagrodzenia, bez górnego limitu.
• Urlop ojcowski: 10 dni roboczych płatnych 100%.
• Urlop rodzicielski: łącznie do 10 miesięcy (11, jeśli ojciec weźmie co najmniej 3), część płatna 80%, a część 30%.

Urlop i zasiłek macierzyński we Włoszech

Długość: 5 miesięcy obowiązkowego urlopu (congedo di maternità). Wybierasz układ: 2 miesiące przed porodem i 3 po nim albo 1 miesiąc przed i 4 po. Przy porodzie przedwczesnym urlop się wydłuża, a gdy noworodek jest w szpitalu, urlop można zawiesić.

Wysokość: indennità di maternità (zasiłek macierzyński) to 80% wynagrodzenia, bez górnego limitu. Zasiłek jest opodatkowany. Te same zasady obowiązują przy adopcji.

Warunki: jako pracownica na umowie o pracę nie musisz mieć żadnego minimalnego stażu ubezpieczenia. Nie są objęte nim stażystki i pracownice dorywcze lub sezonowe zarabiające mniej niż 5 000 € brutto rocznie.

Kto płaci: pracodawca wypłaca świadczenie w imieniu INPS i potrąca je ze składek.

Karmienie piersią: do pierwszych urodzin dziecka matka lub ojciec ma prawo do 1 godziny (przy niepełnym etacie) albo 2 godzin (przy pełnym etacie) płatnej przerwy dziennie – płatnej 100%.

Gdy nie masz prawa do zasiłku: możesz wystąpić o assegno di maternità dello Stato (państwowy zasiłek macierzyński dla osób z krótkim stażem – trzeba mieć co najmniej 3 miesiące składek) albo o assegno di maternità dei Comuni (gminny zasiłek: 413,10 € miesięcznie przez 5 miesięcy, przy ISEE do 20 668,26 € w 2026 r.).

Samozatrudnione też dostają zasiłek macierzyński za 5 miesięcy, ale liczony według innych zasad.

Urlop ojcowski

Congedo di paternità obbligatorio (obowiązkowy urlop ojcowski) to 10 dni roboczych (20 przy porodzie mnogim), płatnych 100% wynagrodzenia. Ojciec może dodatkowo wziąć 1 dzień, zwykle bezpłatny.

• Urlop wykorzystasz od 2 miesięcy przed planowanym porodem do 5 miesięcy po narodzinach dziecka.
• Dni nie muszą być ciągiem, ale nie można ich brać na godziny.
• Możesz z niego korzystać w tym samym czasie, co matka z urlopu macierzyńskiego.
• Te same zasady obowiązują przy adopcji.

Urlop zamiast matki: jeśli matka nie korzysta z urlopu macierzyńskiego, nie może zajmować się dzieckiem albo ojciec sam sprawuje opiekę, ojciec może wziąć do 3 miesięcy płatnego urlopu po porodzie.

Samozatrudnieni ojcowie nie mają urlopu ojcowskiego – chyba że samotnie zajmują się dzieckiem.

Urlop rodzicielski i wychowawczy

Congedo parentale (urlop rodzicielski) możesz wziąć po zakończeniu obowiązkowego urlopu macierzyńskiego. Rodzice mogą korzystać z niego na zmianę albo jednocześnie.

• Łącznie: do 10 miesięcy na oboje rodziców; 11 miesięcy, jeśli ojciec wykorzysta co najmniej 3 miesiące.
• 3 miesiące płatne 80% wynagrodzenia – do 6. urodzin dziecka (lub 6 lat od adopcji); można je dzielić na części.
• Kolejne miesiące płatne 30% – do 14. roku życia dziecka.
• Po wykorzystaniu 9 miesięcy płatnego urlopu świadczenie jest dalej wypłacane tylko osobom o niskich zarobkach (limit zależny od minimalnej emerytury).

W sektorze publicznym zasady są korzystniejsze: pierwszy miesiąc płatny 100%, kolejne 2 miesiące – 80%.

Osobnego zasiłku wychowawczego we Włoszech nie ma. Rodzinę wspierają zasiłek na dzieci (Assegno unico, wypłacany już od 7. miesiąca ciąży) i dopłata do żłobka (bonus asilo nido).

Samozatrudnieni z Gestione separata mogą wziąć 3 miesiące urlopu rodzicielskiego w 1. roku życia dziecka (30% dochodu umownego); klasyczni samozatrudnieni – nie.

Jak złożyć wniosek

• Pracodawca: poinformuj go o ciąży i o tym, kiedy chcesz zacząć urlop. To on wypłaca ci świadczenie razem z pensją (w imieniu INPS).
• INPS: wnioski o zasiłek macierzyński, ojcowski i rodzicielski składasz w INPS – informacje: INPS: urlopy macierzyńskie i ojcowskie.
• Zasiłek gminny (assegno di maternità dei Comuni) – wniosek w urzędzie gminy (Comune), do którego dołączasz ISEE.

Zobacz też: Świadczenia rodzinne i socjalne we Włoszech · Zwolnienie lekarskie i zasiłek chorobowy we Włoszech · Urlop i święta we Włoszech · Praca we Włoszech – gdzie szukać, zarobki i pierwsze kroki

Źródła

• INPS – świadczenia z tytułu urlopów macierzyńskich i ojcowskich
• MISSOC – porównawcze tabele zabezpieczenia społecznego (stan na 1.01.2026)

Stan na 19.10.2026. Kwoty i przepisy zmieniają się zwykle od 1 stycznia albo w połowie roku – przed decyzją sprawdź je u źródła.