Czechy – umowa o pracę

W Czechach pracujesz na podstawie pisemnej umowy o pracę (pracovní smlouva) albo jednej z dwóch umów „poza stosunkiem pracy”: DPP lub DPČ. Jako obywatel UE masz taki sam dostęp do czeskiego rynku pracy jak Czesi – nie potrzebujesz pozwolenia na pracę.

• Umowa o pracę musi być na piśmie i musi określać rodzaj pracy, miejsce pracy i dzień rozpoczęcia pracy.
• Okres próbny: maksymalnie 4 miesiące (dla kadry kierowniczej 8 miesięcy).
• Wypowiedzenie: co najmniej 2 miesiące, liczone od dnia doręczenia wypowiedzenia.
• Umowa na czas określony: najwyżej 3 lata, można ją powtórzyć najwyżej dwa razy.
• Na krótkie prace często dostaniesz DPP – do 300 godzin rocznie u jednego pracodawcy.

Rodzaje umów o pracę w Czechach

Czeski kodeks pracy (zákoník práce) przewiduje stosunek pracy (pracovní poměr) i dwie umowy o wykonywanie pracy poza nim:

• Umowa o pracę na czas nieokreślony (na dobu neurčitou) – podstawowa forma zatrudnienia.
• Umowa o pracę na czas określony (na dobu určitou) – u jednego pracodawcy najwyżej na 3 lata. Można ją powtórzyć najwyżej dwa razy, a cały okres takich umów nie może przekroczyć 9 lat od początku pierwszej. Jeśli po upływie terminu dalej pracujesz za wiedzą pracodawcy, umowa staje się bezterminowa.
• DPP (dohoda o provedení práce – umowa o wykonanie pracy) – maksymalnie 300 godzin w roku kalendarzowym u jednego pracodawcy.
• DPČ (dohoda o pracovní činnosti – umowa o działalność zawodową) – najwyżej połowa normalnego tygodniowego czasu pracy, średnio ok. 20 godzin tygodniowo. Pracującym na takich umowach przysługuje też urlop wypoczynkowy, a pracodawców obowiązują ostrzejsze zasady zgłaszania do ubezpieczenia społecznego.
• Część etatu (kratší pracovní doba) – popularna wśród rodziców małych dzieci, studentów i osób przed emeryturą.

Płaca minimalna obowiązuje osobno przy każdej umowie o pracę, DPP i DPČ.

Co musi być w umowie

Umowa o pracę musi mieć formę pisemną, a jej egzemplarz dostajesz przed rozpoczęciem pracy. Muszą się w niej znaleźć trzy podstawowe elementy:

• rodzaj pracy (druh práce), czyli co będziesz robić,
• miejsce wykonywania pracy (místo výkonu práce),
• dzień rozpoczęcia pracy (den nástupu do práce).

Jeśli umowa nie zawiera pozostałych informacji o warunkach i treści pracy, pracodawca musi przekazać ci je na piśmie najpóźniej w ciągu 7 dni od rozpoczęcia stosunku pracy.

Umowy często są dwujęzyczne, ale dla celów prawnych w Czechach decyduje wersja czeska. Jeśli nie rozumiesz czeskiego, poproś o tłumaczenie przed podpisaniem.

Okres próbny i wypowiedzenie

Okres próbny (zkušební doba) trwa najwyżej 4 miesiące od rozpoczęcia pracy, a u pracowników na stanowiskach kierowniczych – 8 miesięcy. Od 1 czerwca 2025 r. można go w trakcie przedłużyć pisemną umową, ale w tych limitach. W okresie próbnym ty i pracodawca możecie rozwiązać umowę z dowolnego powodu albo bez podania powodu, na piśmie. Pracodawca nie może tego zrobić w ciągu pierwszych 14 dni kalendarzowych twojego zwolnienia lekarskiego.

Wypowiedzenie (výpověď) musi być na piśmie. Ty możesz złożyć wypowiedzenie z dowolnego powodu, pracodawca – tylko z powodów wymienionych w kodeksie pracy. Okres wypowiedzenia to co najmniej 2 miesiące. Od 1 czerwca 2025 r. biegnie od dnia, w którym wypowiedzenie doręczono drugiej stronie. Gdy pracodawca zwalnia za naruszenie dyscypliny pracy albo niespełnianie wymagań, wypowiedzenie wynosi 1 miesiąc.

Umowę możecie też rozwiązać za porozumieniem (dohoda o rozvázání) – na piśmie, z dniem, na który się umówicie. Natychmiastowe rozwiązanie umowy jest możliwe tylko z powodów z kodeksu pracy i tylko na piśmie.

Odprawa (odstupné) przy zwolnieniu z przyczyn organizacyjnych (np. likwidacja stanowiska, przeniesienie lub zamknięcie firmy) wynosi:

• 1-krotność przeciętnego zarobku – przy stażu krótszym niż rok,
• 2-krotność – przy stażu od roku do 2 lat,
• 3-krotność – przy stażu co najmniej 2 lat.

Jeśli musisz odejść, bo przez wypadek przy pracy lub chorobę zawodową nie możesz dalej wykonywać swojej pracy, od 1 czerwca 2025 r. dostajesz jednorazowe świadczenie w wysokości 12-krotności przeciętnego miesięcznego zarobku. Przy natychmiastowym rozwiązaniu umowy przez ciebie (z powodów z ustawy) należy ci się wynagrodzenie za okres odpowiadający wypowiedzeniu.

Zobacz też: Zarobki i płaca minimalna w Czechach · Czas pracy w Czechach · Urlop i święta w Czechach · Praca w Czechach – gdzie szukać, zarobki i pierwsze kroki

Źródła

• Państwowy Urząd Inspekcji Pracy (SÚIP) – powstanie i zmiany stosunku pracy (PDF, po czesku)
• SÚIP – rozwiązanie stosunku pracy, podstawowe informacje 2026 (PDF, po czesku)
• MPSV – zmiany w kodeksie pracy od 1 czerwca 2025 r. (po czesku)
• Ministerstwo Pracy i Spraw Socjalnych (MPSV) – warunki życia i pracy w Czechach (po czesku)
• EURES – warunki życia i pracy w Czechach (po angielsku)

Stan na 19.10.2026. Kwoty i przepisy zmieniają się zwykle od 1 stycznia albo w połowie roku – przed decyzją sprawdź je u źródła.