Francuska renta to pension d'invalidité – świadczenie z ubezpieczenia zdrowotnego dla osób, których zdolność do pracy lub zarobkowania spadła co najmniej o 2/3 z powodu choroby lub wypadku niezwiązanego z pracą. Pracownikom wypłaca ją CPAM (Caisse primaire d'assurance maladie, lokalna kasa Assurance Maladie). Wysokość zależy od zarobków z 10 najlepszych lat i od kategorii niezdolności.
Rentę może dostać każdy ubezpieczony pracownik – bez warunku obywatelstwa i zamieszkania. Musisz jednocześnie:
Wymagany staż nie zależy od wieku. Okresy ubezpieczenia z Polski i innych krajów UE pomagają spełnić te warunki.
Zwykle najpierw jesteś na zwolnieniu lekarskim i dostajesz zasiłek chorobowy (indemnités journalières) – najdłużej przez 3 lata. Rentę dostajesz po zakończeniu zasiłku albo wcześniej – od dnia, w którym kasa uzna, że niezdolność już istnieje. Wypadki przy pracy i choroby zawodowe mają osobne zasady.
O niezdolności decyduje lekarz orzecznik kasy (médecin conseil de l'Assurance Maladie) – według tych samych zasad w całym kraju. Nie ma wykazu chorób, które „dają” rentę: lekarz ocenia, ile zostało ci zdolności do pracy i zarobkowania, biorąc pod uwagę m.in. twój stan zdrowia, wiek oraz możliwości fizyczne i psychiczne. Kasa przydziela cię do jednej z trzech kategorii:
Renta jest zawsze przyznawana tymczasowo – kategorię można zmienić, gdy zmieni się twój stan zdrowia albo sytuacja. Regularnie deklarujesz też swoje dochody. Od decyzji odwołasz się do komisji CMRA (Commission médicale de recours amiable), a potem do sądu. W wieku emerytalnym renta zamienia się w emeryturę – chyba że dalej pracujesz: wtedy renta może być wypłacana do 67 lat.
Podstawą są średnie roczne zarobki brutto z 10 najlepszych lat pracy (zarobki do pułapu zabezpieczenia społecznego, przeliczane o wzrost cen):
Kwoty miesięczne dla pracowników (stan na 1 stycznia 2026):
Renta jest wypłacana co miesiąc z dołu i jest opodatkowana (MTP nie). Waloryzacja następuje co roku 1 kwietnia według inflacji. Przy bardzo niskich dochodach możesz dostać dopłatę ASI (allocation supplémentaire d'invalidité): od 1 kwietnia 2026 limit dochodów wynosi 922,16 € miesięcznie dla osoby samotnej i 1 613,80 € dla pary. ASI wymaga mieszkania we Francji na stałe albo co najmniej 6 miesięcy w roku.
Dorabianie: z rentą możesz pracować. Do progu równego twoim zarobkom sprzed niezdolności (najwyżej 1,5-krotność miesięcznego pułapu, czyli 6 007,50 € w 2026 r.) renta nie jest zmniejszana, a powyżej tego progu spada o połowę nadwyżki.
Każdy kraj ocenia niezdolność do pracy według własnych przepisów. Orzeczenie lekarza orzecznika ZUS czy polskie orzeczenie o niepełnosprawności nie przenosi się automatycznie do Francji (i odwrotnie) – może się zdarzyć, że w jednym kraju dostaniesz rentę, a w drugim nie, albo w innej wysokości.
Mieszkasz w Polsce? Wniosek o rentę składasz w ZUS – na formularzu ERN z załącznikiem ERZ i formularzem E 207 PL (wpisz wszystkie kraje, w których pracowałeś, i numer ubezpieczenia we Francji); dołącz zaświadczenie o stanie zdrowia (druk OL-9) i dokumentację medyczną. ZUS przekaże wniosek do instytucji we Francji. Sprawy dotyczące Francji prowadzi I Oddział ZUS w Warszawie, ale wniosek złożysz w każdej placówce ZUS albo przez PUE ZUS.
Mieszkasz we Francji? Składasz jeden wniosek na miejscu, a tamtejsza instytucja przekaże go do ZUS.
Jeśli jesteś na zwolnieniu lekarskim, postępowanie zwykle rozpoczyna sama kasa (CPAM). Jeśli pracujesz albo dostajesz zasiłek dla bezrobotnych, wniosek składasz sam do swojej CPAM na formularzu S4150 „Demande de pension d'invalidité”. Kasa ma 2 miesiące na decyzję. Szczegóły znajdziesz na stronie ameli.fr o wniosku o rentę.
Zobacz też: Emerytura we Francji · Praca we Francji – gdzie szukać, zarobki i pierwsze kroki
Stan na październik 2026 r. Kwoty i zasady zmieniają się co roku – przed decyzją sprawdź je w instytucji we Francji.
poleca:
