Migracje zadecydują o rynku pracy w Polsce? Jakie ryzyka czekają firmy w 2026 roku i jak się na nie przygotować
Co czwarty Polak planuje dorobić na początku 2026 r. Rekordowo wysokie zainteresowanie pracą dorywczą
Włoskie prawo nie określa jasno wysokości minimalnego wynagrodzenia. Jego wysokość zależy od zbiorowych uzgodnień i jest ustalana odrębnie dla każdego sektora aktywności zawodowej. Wynagrodzenie może być ustalone na poziomie kraju lub na poziomie regionalnym (na podstawie umowy między związkami zawodowymi - CCNL Contratto Colletivo Nazionaledi Lavoro). Zgodnie z większością CCNL pracownikom przysługuje13te (w grudniu) i 14te (w czerwcu) uposażenie.
Za pracę w dni świąteczne pracownicy otrzymują podwójną stawkę wynagrodzenia.
Przykładowe stawki wynagrodzenia za pracę:
dyrektor fabryki - 5004 euro/miesiąc,
specjalista ds.administracji - 1118 euro/miesiąc,
główny księgowy - 1866 euro/miesiąc,
analityk informatyk 2144 euro/miesiąc,
redaktor naczelny gazety - 2263 euro/miesiąc,
pracownik działu administracji w wydawnictwie - 10 euro/godzinę,
tłumacz przysięgły polsko-włoski,
pracujący na zlecenie sądu - ok. 30 euro/strona tekstu,
lekarz na stypendium specjalizacyjnym - ok. 900 euro/miesiąc,
lekarz konsultant - ok. 1500 euro/miesiąc,
telemarketer - ok. 10 euro/godzinę,
kelner w pubie - 6-7 euro/godzinę,
monter basenów ogrodowych - ok. 900 euro/miesiąc,
pomoc domowa - ok. 600 euro + wyżywienie i mieszkanie,
robotnik na budowie - od 50 do 100 euro/dzień,
studentka opiekująca się dzieckiem - ok. 180 euro/tydzień (ok. 20 godzin tygodniowo).
Praca w nadgodzinach jest wynagradzana dodatkowo. Przykładowo dla branży mechanicznej:
pierwsze dwie nadgodziny + 25%, następne + 35%
przy pracy zmianowej w święta + 55%
przy pracy zmianowej w nocy w święta + 75%
Warunki płacy i pracy określone są przez zbiorowe kontrakty pracy CCNL (Contratto Colletivo Nazionaledi Lavoro)dla poszczególnych 14 sektorów działalności zawodowej: rolnictwo, chemia,mechanika, tekstylia, żywność i przemysł rolny, budownictwo, poligrafia i rozrywka, handel,transport, kredyty i ubezpieczenia, firmy usługowe, administracja państwowa, instytucje prywatne,inne.
Każdy z sektorów jest dodatkowo podzielony na kategorie, np. sektor budowlany na kategorie: cementową, kamieniarską, drewnianą, budowlano-rzemieślniczą, budowlano-przemysłową itp.
Zgodnie z art. 2020 włoskiego kodeksu cywilnego każdy pracownik, po zakończeniu stosunku pracy, ma prawo do uzyskania od pracodawcy odprawy (tzw. trattamento di fine rapporto - TFR). Odprawa jest obliczana w ten sposób, iż jej maksymalna wartość wynosi 1/13,5 rocznego wynagrodzenia, za każdy rok pracy. Odprawa podlega corocznej waloryzacji.
Utrata pracy
Utrata pracy przez pracownika z Polski lub jakiegokolwiek innego państwa UE z przyczyn niezależnych, pozwala na utrzymanie praw jakie przysługują rodzimym pracownikom. Spełniając określone ustawą kryteria (przy opłaconych 52 tygodniach składek na ubezpieczenie społeczne w okresie ostatnich 2 lat), w sytuacji zwolnienia przez pracodawcę, osobie przysługuje zasiłek dla bezrobotnych (sussidio di disoccupazione).
Na portalu Consiglio Nazionale dell'Economia e del Lavoro(Krajowa Rada Gospodarki i Pracy): www.cnel.itmożna znaleźć treść CCNL dla poszczególnych sektorów.
Osoby, które chcą pozostać we Włoszech tylko na czas określony związany z wykonywaną pracą sezonową, mogą wpisać się do rejestru mieszkańców tymczasowych. W takim przypadku urzędnik Biura Ewidencji Ludności (Uficio dell'Anagrafe)w gminie pobytu (Comune)wystawi osobie zainteresowanej zaświadczenie wpisu tymczasowego.
By uzyskać w/w wpis pracownik sezonowy powinien przedstawić następujące dokumenty:
ważną umowę o pracę (ewentualnie tzw. lettera di assunzione, tj. deklarację pracodawcy o intencji zatrudnienia, zawiadomienie o zatrudnieniu wysłane do biura pośrednictwa pracy - comunicazione al. Centro per l'impiego);
paszport lub dowód osobisty kraju pochodzenia, ważny na wyjazd z tego kraju;
włoski numer identyfikacji podatkowej (codice fiscale) wydany przez kompetentny terytorialnie włoski urząd podatkowy (Agenzia delle Entrate);
podanie o wpis tymczasowy.
Wpis w rejestrze mieszkańców wygasa najpóźniej po upływie roku od daty jego dokonania. Ani ustawa ani okólniki Ministerstwa Pracy (Ministero del Lavoro)nie określają tygodniowego czasu pracy, okresu ani wynagrodzenia minimalnego dla umów o pracę sezonową gwarantujących uzyskanie statusu pracownika, a co za tym idzie, uzyskanie dostępu do wszystkich świadczeń przewidywanych przez prawo unijne i konwencje międzynarodowe.
Pomoc w sytuacji sporu z pracodawcą
Prawo włoskie przykłada szczególną wagę do ochrony pracownika. W wypadku, gdy polski pracownik uzna, że jest poszkodowany przez pracodawcę, może zwrócić się o pomoc bezpośrednio do związków zawodowych. Największe we Włoszech to CGIL (www.cgil.it),CISL (www.cisl.it), UIL (www.uil.it),które mają swoje siedziby w każdym włoskim mieście. Dysponują one bardzo dużym doświadczeniem w prowadzeniu postępowań w sporze z pracodawcą. W pierwszej fazie ma miejsce próba mediacji pomiędzy stronami, a w sytuacji gdy nie odniesie ona zadawalającego zainteresowanych rezultatu, sprawa oddawana jest do sadu pracy.
Alternatywą jest samodzielne skontaktowanie się pracownika z włoskim adwokatem, który specjalizuje się w prawie pracy. Lista obrońców z całego terytorium Włoch znajduje się np. na stronie internetowej Państwowej Rady Adwokackiej mieszczącej się przy włoskim Ministerstwie Sprawiedliwości - Consiglio Nazionale Forense presso il Ministero Italiano della Giustizia (www.cnf.it).