We Włoszech najczęściej pracuje się na contratto a tempo indeterminato – umowie na czas nieokreślony. Szczegóły (pensja, okres próbny, wypowiedzenie) prawie zawsze ustala branżowy układ zbiorowy CCNL (contratto collettivo nazionale di lavoro), więc zawsze sprawdź, który CCNL obejmuje twoją pracę.
Tempo indeterminato – umowa bez daty końcowej, podstawowa forma zatrudnienia.
Tempo determinato – umowa na czas określony. Bez podawania powodu (tzw. causale) można ją zawrzeć na 12 miesięcy. Dłużej, ale łącznie najwyżej 24 miesiące, tylko z konkretnego powodu, np. zastępstwo albo potrzeby przewidziane w układzie zbiorowym. Umowę można przedłużyć (proroga) najwyżej 4 razy w ciągu 24 miesięcy – piąte przedłużenie zamienia ją w umowę bezterminową. Między kolejnymi umowami musi minąć 10 dni (umowa do 6 miesięcy) albo 20 dni (dłuższa).
Praca sezonowa – to zwykle umowa na czas określony, którą przy pracy sezonowej można odnawiać i przedłużać bez podawania powodu.
Part-time – mniej godzin niż pełny etat (zwykle 40 godzin tygodniowo): albo krócej każdego dnia (orizzontale), albo pełne dni, ale tylko w niektóre dni (verticale).
Somministrazione – praca przez agencję: zatrudnia cię agencja z rejestru ministerstwa, a pracujesz w firmie-kliencie.
Contratto intermittente (lavoro a chiamata) – praca „na wezwanie”: pracodawca wzywa cię wtedy, gdy jest praca, z wyprzedzeniem co najmniej 1 dnia roboczego. Może ją podpisać osoba przed 24. urodzinami (praca do 25. roku życia), po 55. roku życia albo w przypadkach z układu zbiorowego. U jednego pracodawcy limit to 400 dni pracy w ciągu 3 lat – nie dotyczy turystyki, gastronomii i rozrywki. Jeśli zobowiążesz się być w gotowości, dostajesz za ten czas indennità di disponibilità (dodatek za gotowość).
Apprendistato – umowa bezterminowa łącząca pracę z nauką zawodu, w trzech odmianach (m.in. apprendistato professionalizzante).
Pracodawca musi poinformować cię o warunkach pracy – w umowie, liście z ofertą albo innym dokumencie na piśmie (może to być kopia zgłoszenia zatrudnienia UNILAV). Umowa na czas określony musi mieć termin zapisany na piśmie – inaczej termin jest nieważny (wyjątek: umowy do 12 dni).
W dokumencie muszą się znaleźć m.in.:
Wiele z tych punktów można zapisać przez odesłanie do CCNL.
Okres próbny (periodo di prova) musi być zapisany w umowie, a jego długość zwykle wynika z układu zbiorowego. Jeśli nie przejdziesz okresu próbnego, pracodawca może zakończyć umowę bez podawania powodu.
Wypowiedzenie (preavviso) przy umowie bezterminowej trwa od 15 dni do 3 lub 6 miesięcy – zależnie od stażu i kategorii stanowiska. Dokładną długość podaje CCNL i twoja umowa. Jeśli wypowiedzenie nie zostanie dotrzymane, należy się indennità sostitutiva di preavviso – odszkodowanie w zamian za wypowiedzenie.
Umowa na czas określony nie ma okresu wypowiedzenia. Kto zerwie ją wcześniej bez ważnego powodu, płaci drugiej stronie odszkodowanie.
Zwolnienie (licenziamento) musi być na piśmie i z podanym powodem. Zaskarżasz je na piśmie w ciągu 60 dni, a potem w ciągu 180 dni idziesz do sądu pracy albo wnosisz o ugodę.
Rezygnacja (dimissioni) jest ważna tylko złożona online w procedurze „Dimissioni Volontarie” na servizi.lavoro.gov.it (logowanie SPID albo CIE) albo przez patronat lub związek zawodowy. Możesz ją wycofać w ciągu 7 dni.
Przy końcu pracy dostajesz też TFR (trattamento di fine rapporto) – świadczenie końcowe naliczane za cały okres zatrudnienia – oraz ekwiwalent za niewykorzystany urlop.
Zobacz też: Zarobki i płaca minimalna we Włoszech · Czas pracy we Włoszech · Urlop i święta we Włoszech · Praca we Włoszech – gdzie szukać, zarobki i pierwsze kroki
Stan na 19.10.2026. Kwoty i przepisy zmieniają się zwykle od 1 stycznia albo w połowie roku – przed decyzją sprawdź je u źródła.
poleca:
