W Portugalii państwową emeryturę – pensão de velhice (emerytura z tytułu wieku) – wypłaca Segurança Social (portugalski system ubezpieczeń społecznych) z powszechnego systemu dla pracowników i samozatrudnionych (regime geral). Emerytura zależy od twoich zarobków i liczby lat składek. Obok są dobrowolne plany pracownicze i prywatne, ale to dodatki – podstawą jest system państwowy.
Wiek emerytalny w Portugalii jest taki sam dla kobiet i mężczyzn i zależy od średniej długości życia w wieku 65 lat – co roku ustala się go na nowo. W 2026 r. wynosi 66 lat i 9 miesięcy, a w 2027 r. wzrośnie do 66 lat i 11 miesięcy.
Jeśli masz długą karierę, twój osobisty wiek emerytalny jest niższy: od 60. roku życia obniża się o 4 miesiące za każdy rok składek ponad 40 lat, ale nie poniżej 60 lat. Przykład: przy 43 latach składek możesz przejść na emeryturę rok wcześniej (3 × 4 miesiące), czyli w 2026 r. w wieku 65 lat i 9 miesięcy. Osoby, którym prawo nie pozwala pracować dłużej (np. piloci, kierowcy ciężkich pojazdów), przechodzą na emeryturę w wieku 65 lat.
Do emerytury potrzebujesz co najmniej 15 lat kalendarzowych (seguidos ou não – mogą być z przerwami) z zarejestrowanymi zarobkami. Rok liczy się, jeśli masz w nim co najmniej 120 dni z zarejestrowanymi zarobkami. W dobrowolnym ubezpieczeniu (Seguro Social Voluntário) trzeba 144 miesięcy. Jeśli nie masz wymaganego stażu, możesz ubiegać się o socjalną emeryturę (pensão social de velhice), która zależy od dochodów.
Lata pracy w Polsce i innych krajach UE/EOG liczą się do portugalskiego stażu (zasada sumowania okresów), ale Portugalia płaci emeryturę tylko za lata składek w Portugalii.
Emeryturę liczy się tak: podstawa (remuneração de referência) × stopa za lata składek (taxa global de formação).
Przykład: za 10 lat składek w Portugalii wychodzi 20% podstawy, za 15 lat – 30% podstawy. Pamiętaj, że prawo do emerytury daje dopiero 15 lat (razem z latami z Polski i innych krajów UE), a Portugalia płaci tylko za swoje lata. Osoby ubezpieczone przed 2002 r. mają emeryturę liczoną częściowo według starych zasad.
Emerytura nie może być niższa od minimum (od 1 stycznia 2026, miesięcznie):
Górnej granicy emerytury nie ma. Dostajesz 14 wypłat w roku – w lipcu i grudniu podwójnie. Emerytury rosną co roku według PKB i inflacji: od 1 stycznia 2026 o 2,80% (do 1074,26 € miesięcznie), 2,27% (do 3222,78 €) albo 2,02% (powyżej). Emerytura jest opodatkowana. Na emeryturze możesz pracować bez limitu – za każdy rok pracy emerytura rośnie o 1/14 z 2% twoich zarobków. Za odroczenie emerytury po osiągnięciu wieku emerytalnego dostajesz premię: od 0,33% do 1% za każdy miesiąc, w zależności od długości kariery.
Wcześniejsza emerytura (pensão antecipada) jest możliwa w kilku sytuacjach:
Przy wcześniejszej emeryturze w ramach elastycznego wieku, bardzo długiej kariery lub bezrobocia przez 3 lata nie możesz pracować w tej samej firmie (lub grupie firm), w której pracowałeś wcześniej.
Portugalia stosuje unijne zasady koordynacji zabezpieczenia społecznego (rozporządzenie 883/2004 – obowiązuje w krajach UE, na Islandii, w Liechtensteinie, Norwegii i Szwajcarii). Dla ciebie oznacza to trzy rzeczy:
Jeśli w jakimś kraju byłeś ubezpieczony krócej niż rok, ten kraj może nie wypłacać osobnej emerytury – ale te miesiące nie przepadną, uwzględni je inny kraj przy obliczaniu twojej emerytury.
Mieszkasz w Polsce? Nie składasz osobnego wniosku w Portugalii. Jeden wniosek o emeryturę składasz w ZUS – na formularzu EMP z załącznikiem EMZ oraz formularzem E 207 PL, w którym wpisujesz wszystkie kraje, w których pracowałeś, i swój numer ubezpieczenia w Portugalii. ZUS przekaże wniosek do instytucji w Portugalii, a każdy kraj przyśle ci osobną decyzję. Sprawy dotyczące Portugalii prowadzi I Oddział ZUS w Łodzi, ale wniosek złożysz w każdej placówce ZUS albo przez PUE ZUS. Jeśli nigdy nie pracowałeś w Polsce, wniosek składasz w kraju, w którym byłeś ostatnio ubezpieczony.
Mieszkasz w Portugalii? Składasz jeden wniosek na miejscu, a tamtejsza instytucja przekaże go do ZUS.
Emerytury przyznaje Segurança Social (seg-social.pt) – emerytury prowadzi Centro Nacional de Pensões (to on prosi np. osoby mieszkające za granicą o potwierdzenie życia, prova de vida). Emerytura nie przychodzi automatycznie: wniosek złóż najwcześniej 3 miesiące przed datą, od której chcesz ją dostawać – online, w placówce Segurança Social albo pocztą (formularz Mod. RP5068-DGSS). Swoją historię składek (carreira contributiva) sprawdzisz w serwisie Segurança Social Direta. Szybka „emerytura od ręki” (Pensão na Hora) dotyczy tylko osób mieszkających w Portugalii, ze składkami tylko w Portugalii – jeśli pracowałeś też w Polsce, decyzja trwa dłużej (średnio ok. 50 dni w prostych sprawach).
Zobacz też: Renta w Portugalii · Praca w Portugalii – gdzie szukać, zarobki i pierwsze kroki
Stan na październik 2026 r. Kwoty i wiek emerytalny zmieniają się co roku – przed decyzją sprawdź je w instytucji w Portugalii.