Norweska renta z tytułu niezdolności do pracy to uføretrygd (świadczenie dla niezdolnych do pracy). Wypłaca ją NAV, a jej wysokość zależy od twoich wcześniejszych dochodów. Osoby z niskimi dochodami dostają kwotę minimalną.
Uføretrygd może dostać osoba w wieku od 18 do 67 lat objęta folketrygden – mieszkająca w Norwegii albo tam pracująca (także na szelfie kontynentalnym). Obywatelstwo nie ma znaczenia. Potrzebujesz 5 lat ubezpieczenia bezpośrednio przed powstaniem niezdolności; wymóg ten nie zależy od wieku. Okresy z innych krajów EOG mogą pomóc go spełnić.
Na uføretrygd nie przechodzi się od razu. Najpierw dostajesz sykepenger (zasiłek chorobowy) – najdłużej rok. Potem zwykle arbeidsavklaringspenger, AAP (świadczenie w czasie ustalania zdolności do pracy) – standardowo do 3 lat. Uføretrygd przyznaje się dopiero po nich, gdy wiadomo, że niezdolność jest trwała.
Ocenę prowadzi NAV, najczęściej w czasie, gdy pobierasz AAP. Zanim przyzna rentę, sprawdza, czy możesz zostać w pracy. Musisz przejść działania aktywizujące (w obecnej pracy albo w innej firmie) i całe sensowne leczenie, co potwierdza lekarz. Główną przyczyną obniżenia zdolności do zarobkowania musi być trwała choroba, uraz lub wada.
Stopień niezdolności (uføregrad) ustala się, porównując twoją zdolność zarobkowania przed chorobą i po niej – w dowolnej pracy, nie tylko w twoim zawodzie. Nie ma wykazu chorób uprawniających do renty – liczy się, ile możesz zarobić, a nie sama diagnoza. Renta może być częściowa (np. 60%). Przyznaje się ją bez okresowych kontroli, do 67. roku życia. Od decyzji odwołasz się w trzech instancjach: Nav Klageinstans, Trygderetten (sąd ubezpieczeń społecznych) i sądy powszechne.
Uføretrygd to 66% średniego dochodu emerytalnego z trzech najlepszych spośród pięciu ostatnich lat przed niezdolnością. Liczy się dochód do 6 G. Od 1 maja 2026 r. G wynosi 136 549 NOK, więc renta wynosi najwyżej 66% z 6 G.
Minimalna roczna renta od 1 maja 2026 r.:
Osoby niepełnosprawne od urodzenia albo takie, które poważnie zachorowały przed 26. rokiem życia, mają wyższe minimum (2,959 G dla samotnych, 2,709 G w związku). Minimum i renta są zmniejszane proporcjonalnie, jeśli twoja trygdetid – przeszła plus przyszła do 67. roku życia – jest krótsza niż 40 lat. Przy częściowej niezdolności dostajesz odpowiednią część renty.
Przy pełnej rencie możesz zarobić do 0,4 G rocznie bez obniżenia świadczenia, a powyżej renta maleje o część nadwyżki. Renta jest opodatkowana i rośnie co roku od 1 maja razem z G (w 2026 r. o 4,91%). W wieku 67 lat zmienia się w alderspensjon.
Każdy kraj ocenia niezdolność do pracy według własnych przepisów. Orzeczenie lekarza orzecznika ZUS czy polskie orzeczenie o niepełnosprawności nie przenosi się automatycznie do Norwegii (i odwrotnie) – może się zdarzyć, że w jednym kraju dostaniesz rentę, a w drugim nie, albo w innej wysokości.
Mieszkasz w Polsce? Wniosek o rentę składasz w ZUS – na formularzu ERN z załącznikiem ERZ i formularzem E 207 PL (wpisz wszystkie kraje, w których pracowałeś, i numer ubezpieczenia w Norwegii); dołącz zaświadczenie o stanie zdrowia (druk OL-9) i dokumentację medyczną. ZUS przekaże wniosek do instytucji w Norwegii. Sprawy dotyczące Norwegii prowadzi Oddział ZUS w Szczecinie, ale wniosek złożysz w każdej placówce ZUS albo przez PUE ZUS.
Mieszkasz w Norwegii? Składasz jeden wniosek na miejscu, a tamtejsza instytucja przekaże go do ZUS.
Wniosek składasz w NAV (nav.no/uforetrygd) razem z dokumentacją medyczną od lekarza. Zwykle jesteś już wtedy na AAP i masz za sobą rehabilitację i działania aktywizujące. Na decyzję czeka się standardowo ok. 6 miesięcy. Jeśli mieszkasz w Polsce, wniosek składasz przez ZUS. Czy zachowasz uføretrygd po wyjeździe z Norwegii, zależy od kraju i twojego członkostwa w folketrygden – sprawdź to w NAV przed przeprowadzką.
Zobacz też: Emerytura w Norwegii · Praca w Norwegii – gdzie szukać, zarobki i pierwsze kroki
Stan na październik 2026 r. Kwoty i zasady zmieniają się co roku – przed decyzją sprawdź je w instytucji w Norwegii.
poleca:
