Współczesny rynek pracy charakteryzuje się jednoczesną obecnością wielu pokoleń, z których każde wyróżnia się odmiennymi wartościami, celami zawodowymi oraz oczekiwaniami wobec pracodawców. Szczególną uwagę przyciąga najmłodsza kohorta – pokolenie Alfa – kształtowana przez procesy cyfryzacji, globalizacji oraz rosnące znaczenie kwestii społecznych.
Najnowsze badanie przeprowadzone przez zespół naukowców z Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego pokazuje, że dla najmłodszych pracowników kluczowe znaczenie mają stabilność zatrudnienia, przewidywalność oraz bezpieczeństwo finansowe. Istotne są także pozytywna atmosfera w pracy, dobre relacje interpersonalne oraz działania proekologiczne, choć ten ostatni obszar nadal wymaga zwiększania świadomości i działań edukacyjnych. Wyniki komentuje członkini zespołu badawczego, dr Izabela Różańska-Bińczyk z Wydziału Zarządzania UŁ.
Celem badania było poznanie oczekiwań pokolenia Alfa wobec zaangażowania pracodawców w zrównoważony rozwój przedsiębiorstw oraz wykorzystania technologii informacyjno-komunikacyjnych (ICT) w miejscu pracy, a także określenie zależności między tymi obszarami. Zrównoważony rozwój przedsiębiorstw rozumiany jest jako podejście obejmujące wymiar ekonomiczny, społeczny i środowiskowy.
Wyniki jednoznacznie wskazują, że pokolenie Alfa przywiązuje dużą wagę do wszystkich trzech obszarów, jednak ich znaczenie nie jest dla młodych ludzi równorzędne. Największe znaczenie ma wymiar ekonomiczny, rozumiany jako stabilność zatrudnienia, bezpieczeństwo finansowe oraz przewidywalność warunków pracy.
Dominacja aspektu ekonomicznego nie jest przypadkowa. Młodzi ludzie funkcjonują w warunkach niepewności rynku pracy, doświadczają niedostatecznego zatrudnienia oraz rosnących kosztów życia. W sytuacjach kryzysowych to właśnie oni należą do grup najbardziej narażonych na utratę pracy, co sprawia, że stabilność zatrudnienia staje się dla nich priorytetem. W konsekwencji, choć biorą pod uwagę społeczną odpowiedzialność organizacji, to przede wszystkim oczekują od pracodawcy bezpieczeństwa ekonomicznego i stałej umowy o pracę jako fundamentu relacji zatrudnienia.
Jednocześnie badania pokazują, że oczekiwania młodych pracowników mają charakter systemowy i są ze sobą powiązane. Osoby, które oczekują od pracodawcy działań w obszarze ekonomicznym, zakładają również obecność rozwiązań społecznych i środowiskowych. Oznacza to, że pokolenie Alfa postrzega zrównoważony rozwój w sposób holistyczny.
W wymiarze społecznym szczególne znaczenie mają dla młodych pracowników takie elementy jak dobra atmosfera w pracy, pozytywne relacje interpersonalne, brak dyskryminacji, wsparcie w sytuacjach kryzysowych oraz możliwość zachowania równowagi między życiem zawodowym a prywatnym. Z kolei w obszarze środowiskowym zauważalna jest pewna ambiwalencja, bowiem młodzi ludzie deklarują znaczenie działań proekologicznych, jednak poziom ich wiedzy i zaangażowania w tym zakresie pozostaje zróżnicowany.
Pokolenie Alfa jest jednocześnie pierwszą generacją w pełni cyfrową, wychowaną w świecie technologii, mediów społecznościowych i sztucznej inteligencji. W efekcie technologie informacyjno-komunikacyjne stanowią dla niej naturalne środowisko funkcjonowania. Badania wskazują, że młodzi pracownicy postrzegają te technologie jako narzędzie wspierające realizację Celów Zrównoważonego Rozwoju, jednak przypisują im przede wszystkim funkcję społeczną, służącą budowaniu relacji i komunikacji, a w mniejszym stopniu rolę w realizacji celów ekologicznych i ekonomicznych.
W szerszym ujęciu wyniki badań wpisują się w trend wskazujący, że najmłodsze pokolenia mogą odgrywać kluczową rolę w realizacji Celów Zrównoważonego Rozwoju. Pokolenie Alfa, dzięki szybkiemu dostępowi do informacji i umiejętności ich weryfikacji oraz funkcjonowaniu w środowisku zaawansowanych technologii, ma potencjał do inicjowania zmian i kształtowania współczesnych modeli organizacyjnych. Wyniki badania wskazują na zróżnicowanie ich postaw wobec zmian klimatycznych – od wysokiego zaangażowania po sceptycyzm – co wskazuje na potrzebę edukacji oraz podnoszenia świadomości ekologicznej.
Z perspektywy zarządzania zasobami ludzkimi wyniki te mają istotne implikacje praktyczne. Organizacje, które chcą przyciągać i utrzymywać młodych pracowników, powinny projektować ofertę wartości dla pracownika w sposób zintegrowany. Kluczowe jest połączenie stabilności ekonomicznej z działaniami społecznymi oraz środowiskowymi.
Szczególnego znaczenia nabiera także edukacja ekologiczna pracowników. Ponieważ część młodych ludzi nie dostrzega w pełni wpływu swoich codziennych działań na środowisko, organizacje powinny wdrażać zarówno proste działania, jak i bardziej kompleksowe inicjatywy edukacyjne dotyczące np. zmian klimatycznych. Istotne jest przy tym, aby działania te były osadzone w codziennych praktykach organizacyjnych i wspierały realne zaangażowanie pracowników, a nie jedynie deklaratywne podejście do zrównoważonego rozwoju.
W najbliższych latach to właśnie pokolenie Alfa oraz pokolenie Z będą inicjatorami transformacji organizacji w kierunku zrównoważonego rozwoju. Warunkiem tej zmiany jest jednak umiejętne połączenie wartości społecznych i środowiskowych z realnymi potrzebami ekonomicznymi młodych pracowników.
Badanie zostało przeprowadzone przez pięcioosobowy zespół naukowców z Katedry Zarządzania Zasobami Ludzkimi na Wydziale Zarządzania Uniwersytetu Łódzkiego. Badanie przeprowadzono w Polsce metodą CAWI na próbie 446 respondentów.
poleca:
