W Czechach wypadki przy pracy nie mają osobnego ubezpieczenia społecznego. Za szkodę odpowiada pracodawca – niezależnie od swojej winy – i musi być od tej odpowiedzialności ubezpieczony (w Kooperativa albo Generali Česká pojišťovna). Do tego dostajesz zwykły zasiłek chorobowy z ČSSZ.
Wypadek przy pracy (pracovní úraz) to uszkodzenie zdrowia, choroba lub śmierć w wyniku wykonywania pracy albo czynności bezpośrednio z nią związanych – np. szkolenia zorganizowanego przez pracodawcę. Praca z domu, podróże służbowe i wizyty poza siedzibą firmy są objęte tylko wtedy, gdy uraz wynikał z pracy.
Droga do pracy i z pracy nie jest objęta.
Choroby zawodowe są na zamkniętej urzędowej liście Ministerstwa Zdrowia. Rozpoznają je wyłącznie uprawnione ośrodki medycyny pracy. Ty albo pracodawca możecie poprosić o ponowną ocenę, a przy dalszych wątpliwościach – zwrócić się do wydziału zdrowia urzędu wojewódzkiego (krajský úřad).
O tym, czy zdarzenie jest wypadkiem przy pracy, decyduje pracodawca. Jeśli go nie uzna, możesz iść do sądu – musisz wtedy udowodnić, że do wypadku doszło przy pracy.
Ochrona dotyczy pracowników. Samozatrudnieni (OSVČ) nie są nią objęci.
Czasowa niezdolność do pracy. Przez pierwsze 14 dni dostajesz od pracodawcy wynagrodzenie chorobowe (náhrada mzdy) – co najmniej 60% przeciętnego zarobku, a od 15. dnia zasiłek chorobowy (nemocenské) z ČSSZ. Dodatkowo przez cały czas niezdolności pracodawca płaci ci wyrównanie utraconych zarobków (náhrada za ztrátu na výdělku) – do 100% wcześniejszego dochodu. Liczy się je od przeciętnych zarobków brutto z poprzedniego kwartału albo roku – zależnie od tego, co dla ciebie korzystniejsze. Pracodawcy pieniądze zwraca jego ubezpieczyciel.
Po zakończeniu niezdolności. Jeśli zarabiasz mniej niż przed wypadkiem albo masz rentę z powodu tego wypadku, pracodawca co miesiąc dopłaca różnicę między dawnymi zarobkami a obecnymi dochodami (łącznie z rentą) – do końca miesiąca, w którym skończysz 65 lat, albo do przyznania emerytury. Od 1 stycznia 2026 r. przeciętne zarobki, od których liczy się to wyrównanie, podniesiono o 2,6% i 240 Kč.
Inne odszkodowania od pracodawcy:
Śmierć pracownika. Małżonek, dzieci i rodzice dostają jednorazowe odszkodowanie – co najmniej 20-krotność przeciętnej płacy w gospodarce. Osoby, które zmarły utrzymywał, dostają co miesiąc 50% jego zarobków (jedna osoba) albo 80% (dwie i więcej) – do czasu, gdy skończyłby 65 lat.
Poszczególne roszczenia przedawniają się po 3 latach; przy bolestném – 3 lata od dnia, w którym dowiedziałeś się o szkodzie i o tym, kto za nią odpowiada. Odszkodowania od pracodawcy są opodatkowane.
Każdy wypadek od razu zgłoś przełożonemu – to pracodawca bada wypadek, decyduje o jego uznaniu i wypłaca odszkodowania. Od 2026 r. obowiązki pracodawcy po wypadku określa nowe rozporządzenie rządu nr 322/2025 Sb.; część formalności można załatwić zdalnie przez portal Państwowego Urzędu Inspekcji Pracy (SÚIP).
U lekarza weź zwolnienie – lekarz wysyła je elektronicznie do ČSSZ (eNeschopenka), a ty od razu informujesz pracodawcę. Zasiłek chorobowy od 15. dnia przyznawany jest bez wniosku.
O wyrównanie zarobków, bolestné i inne odszkodowania występujesz do pracodawcy – to on płaci, a potem rozlicza się z ubezpieczycielem. Jeśli pracodawca nie uzna wypadku albo nie zapłaci, możesz go pozwać. Pilnuj 3-letniego terminu przedawnienia.
Zmiany od 2026 r.: MPSV – zmiany od 1 stycznia 2026. Zwolnienie lekarskie: ČSSZ – eNeschopenka.
Zobacz też: Zwolnienie lekarskie i zasiłek chorobowy w Czechach · Czas pracy w Czechach · Umowa o pracę w Czechach · Praca w Czechach – gdzie szukać, zarobki i pierwsze kroki
Stan na 19.10.2026. Kwoty i przepisy zmieniają się zwykle od 1 stycznia albo w połowie roku – przed decyzją sprawdź je u źródła.