
Od 1 września 2025 r. Islandia ma nowy system rent. Rentę z TR – örorkulífeyrir (renta z tytułu niezdolności do pracy) albo hlutaörorkulífeyrir (renta częściowa) – przyznaje się po zintegrowanej ocenie specjalistów (samþætt sérfræðimat), która mierzy, ile możesz jeszcze pracować. Osobno rentę płaci twój fundusz emerytalny (lífeyrissjóður), jeśli płaciłeś do niego składki.
Rentę TR może dostać osoba w wieku 18–67 lat, zameldowana na Islandii. Musi spełnić jeden z warunków zamieszkania: nieprzerwanie 3 lata na Islandii przed oceną, albo zameldowanie na Islandii w wieku 18 lat, albo 12 miesięcy nieprzerwanego pobytu przed oceną i do tego co najmniej 20 lat na Islandii po 16. roku życia (albo co najmniej 5 lat, jeśli za granicą mieszkałeś po 16. roku życia nie dłużej niż 5 lat). Okresy z Polski i innych krajów EOG można doliczyć, jeśli masz na Islandii co najmniej rok po 16. roku życia – wtedy renta jest liczona proporcjonalnie.
Renta z funduszu emerytalnego wymaga co najmniej 2 lat składek.
Zanim dojdzie do renty, zwykle najpierw wykorzystujesz płatne zwolnienie od pracodawcy i świadczenia z kasy chorobowej związku zawodowego (sjúkrasjóður). Potem TR może płacić sjúkra- og endurhæfingargreiðslur (świadczenie chorobowo-rehabilitacyjne) – łącznie do 60 miesięcy, a w szczególnych przypadkach o 24 miesiące dłużej.
Wniosek ocenia wyłącznie TR. Twój lekarz wypełnia zaświadczenie o niezdolności, ty odpowiadasz na kwestionariusz o swoim zdrowiu i możliwościach, a TR może cię zaprosić na rozmowę. TR sprawdza też, czy możliwa jest rehabilitacja – rentę dostaniesz po zakończonej rehabilitacji albo gdy wiadomo, że nie poprawi ona twojego stanu.
Ocena (samþætt sérfræðimat) mierzy zdolność do pracy w procentach, nie samą diagnozę:
Od decyzji TR możesz się odwołać do komisji odwoławczej ds. świadczeń (úrskurðarnefnd velferðarmála). W funduszach emerytalnych rentę daje niezdolność co najmniej 50% połączona ze spadkiem dochodów.
Kwoty od 1 stycznia 2026 (miesięcznie, przed podatkiem, przy pełnych 40 latach zamieszkania):
Jeśli mieszkałeś na Islandii krócej niż 40 lat między 16. rokiem życia a oceną, renta jest proporcjonalnie niższa. Renta TR maleje o 45% dochodów ponad 105 200 ISK miesięcznie (1 262 400 ISK rocznie). Przy rencie częściowej z pracy możesz zarobić 263 000 ISK miesięcznie (3 156 000 ISK rocznie), zanim renta zacznie spadać. Renta z funduszu emerytalnego zależy od stopnia niezdolności i zgromadzonych punktów; fundusz obniża ją, jeśli razem z innymi dochodami przekracza twoje średnie zarobki sprzed choroby.
Każdy kraj ocenia niezdolność do pracy według własnych przepisów. Orzeczenie lekarza orzecznika ZUS czy polskie orzeczenie o niepełnosprawności nie przenosi się automatycznie do Islandii (i odwrotnie) – może się zdarzyć, że w jednym kraju dostaniesz rentę, a w drugim nie, albo w innej wysokości.
Mieszkasz w Polsce? Wniosek o rentę składasz w ZUS – na formularzu ERN z załącznikiem ERZ i formularzem E 207 PL (wpisz wszystkie kraje, w których pracowałeś, i numer ubezpieczenia na Islandii); dołącz zaświadczenie o stanie zdrowia (druk OL-9) i dokumentację medyczną. ZUS przekaże wniosek do instytucji na Islandii. Sprawy dotyczące Islandii prowadzi Oddział ZUS w Szczecinie, ale wniosek złożysz w każdej placówce ZUS albo przez PUE ZUS.
Mieszkasz na Islandii? Składasz jeden wniosek na miejscu, a tamtejsza instytucja przekaże go do ZUS.
Proces zaczyna lekarz: wystawia zaświadczenie o niezdolności do pracy i wysyła je elektronicznie do TR (island.is/nyr-ororkulifeyrir). Wtedy na Ísland.is otwiera się dla ciebie wniosek, a sprawę prowadzi przydzielony opiekun. Decyzję dostajesz na Mínar síður. Renta TR należy się od pierwszego dnia miesiąca po decyzji. Wniosek o rentę z funduszu emerytalnego składasz osobno w funduszu, do którego płaciłeś składki.
Zobacz też: Emerytura na Islandii · Praca na Islandii – gdzie szukać, zarobki i pierwsze kroki
Stan na październik 2026 r. Kwoty i zasady zmieniają się co roku – przed decyzją sprawdź je w instytucji na Islandii.