Francja

Francja to kraj, w którym mieszka 69,1 mln osób. Stopa bezrobocia jest wyższa niż średnia unijna i powoli rośnie – z 7,3% w 2022 roku do 7,7% w 2025 (UE: 6,0%).

Młodym jest trudniej: bezrobocie wśród osób w wieku 15–24 lata wynosi 19,8%, a w UE 15,2%. Wskaźnik zatrudnienia jest nieco niższy niż średnia unijna: pracuje 75,4% osób w wieku 20–64 lata (UE: 76,1%).

Jako obywatel UE/EOG lub Szwajcarii nie potrzebujesz ani zezwolenia na pracę, ani karty pobytu – możesz szukać pracy i pracować na takich samych zasadach jak Francuzi. W większości ofert potrzebny jest za to francuski: EURES radzi, żeby w aplikacji podać swój poziom czytania, pisania i mówienia.

Według informacji EURES o rynku pracy francuskim pracodawcom najtrudniej znaleźć pracowników w tych dziedzinach:

• IT – programiści, analitycy danych (data scientists), inżynierowie cyberbezpieczeństwa, eksperci od chmury obliczeniowej,
• ochrona zdrowia i opieka społeczna – lekarze, pielęgniarki, opiekunowie,
• budownictwo i roboty publiczne – budowlańcy, elektrycy, hydraulicy, kierownicy budów,
• przemysł i inżynieria – inżynierowie, technicy, specjaliści od automatyki i utrzymania ruchu,
• handel i sprzedaż – przedstawiciele handlowi, kierownicy sklepów, pracownicy sprzedaży internetowej,
• transport i logistyka – kierowcy, kierownicy logistyki, operatorzy wózków widłowych.

Do grup zawodów, w których najczęściej brakuje ludzi, należą technicy nauk ścisłych i inżynierii, robotnicy budowlani oraz robotnicy w zawodach metalowych i maszynowych. W corocznym badaniu potrzeb rekrutacyjnych pracodawców prowadzonym przez France Travail (BMO) ponad 6 na 10 pracodawców spodziewało się w 2024 roku trudności z rekrutacją.

Oferty pracy publikują publiczne służby zatrudnienia France Travail (francuski urząd pracy), a także firmy na swoich stronach i agencje pracy tymczasowej. Zacznij tutaj:

• oferty pracy France Travail – setki tysięcy ofert; z France Travail skontaktujesz się też pod numerem 3949 (z zagranicy: +33 1 77 86 39 49),
• La bonne boîte – pokazuje firmy, które prawdopodobnie będą zatrudniać, więc możesz wysłać im aplikację z własnej inicjatywy,
• Choisir le service public – oferty pracy w służbie publicznej: państwowej, samorządowej i szpitalnej,
• APEC – oferty i porady dla kadry kierowniczej i specjalistów (cadres),
• EURES – unijny portal z ofertami pracy, a do tego doradcy EURES we Francji i w twoim kraju.

Porady krok po kroku o szukaniu pracy, CV i rozmowach kwalifikacyjnych w każdym kraju UE znajdziesz w naszym cyklu Jak znaleźć pracę za granicą – 10 praktycznych poradników.

Francuska aplikacja zwykle zawiera:

• CV – najwyżej dwie strony: dane osobowe, stanowisko, o które się ubiegasz, i twoje mocne strony, doświadczenie zawodowe (najlepiej od najnowszego), wykształcenie, znajomość języków i obsługi komputera, zainteresowania; możesz też użyć CV Europass,
• list motywacyjny (lettre de motivation) – najwyżej jedna strona, zwykle napisana na komputerze; pokaż, że interesujesz się firmą i że twój profil pasuje do stanowiska.

Aplikuj po francusku, chyba że ogłoszenie mówi inaczej, i podaj swój poziom czytania, pisania i mówienia. Przygotuj tłumaczenia dyplomów wykonane przez uprawnionego tłumacza. Na stronie France Travail znajdziesz e-usługi, które pomogą ci przygotować CV i aplikacje.

Dyplomy: oficjalnym ośrodkiem informacji o zagranicznych kwalifikacjach jest ENIC-NARIC France, prowadzony przez France Éducation international.

• Płaca minimalna (SMIC): od 1 czerwca 2026 wynosi 12,31 € brutto za godzinę, czyli 1 867,02 € brutto miesięcznie przy 35-godzinnym tygodniu pracy (1 477,93 € netto). SMIC rośnie co roku, a dodatkowo automatycznie w ciągu roku, jeśli ceny wzrosną o co najmniej 2%.
• Czas pracy: ustawowy tydzień pracy ma 35 godzin. Maksimum: 10 godzin dziennie, 48 godzin w jednym tygodniu i średnio 44 godziny w okresie 12 tygodni. Po 6 godzinach pracy przysługuje ci przerwa trwająca co najmniej 20 minut.
• Nadgodziny (od 36. godziny): +25% za pierwsze 8 godzin w tygodniu, +50% od 44. godziny. Układ zbiorowy może ustalić inne stawki, ale nigdy niższe niż 10%.
• Płatny urlop: 2,5 dnia roboczego za każdy przepracowany miesiąc – 30 dni roboczych (5 tygodni) w roku – niezależnie od rodzaju umowy (na czas nieokreślony, określony lub praca tymczasowa).
• Umowa: musi określać stanowisko, miejsce pracy, datę rozpoczęcia, wynagrodzenie, godziny pracy, urlop, okresy wypowiedzenia i obowiązujący układ zbiorowy (convention collective).
• Odcinek wypłaty: wynagrodzenie dostajesz co miesiąc razem z odcinkiem wypłaty, na którym jest kwota brutto i netto oraz wszystkie potrącenia.

Studenci z UE/EOG i Szwajcarii mogą pracować we Francji bez żadnego zezwolenia, tak jak francuscy studenci.

• Praktyki (stages): jeśli praktyka trwa dłużej niż 2 kolejne miesiące (44 dni po 7 godzin dziennie) – albo ponad 309 godzin w tym samym roku akademickim – firma musi ci płacić świadczenie (gratification) w wysokości co najmniej 4,50 € za godzinę (2026; 15% godzinowego pułapu składek na ubezpieczenie społeczne). Należy się ono od pierwszego dnia, jest wypłacane na koniec każdego miesiąca i jest zwolnione z podatku dochodowego do wysokości rocznego SMIC.
• Przyuczenie do zawodu (apprentissage): uczniowie zarabiają od 27% do 100% SMIC, w zależności od wieku i roku nauki.

Studenci spoza UE (z wyjątkiem Algierii) z wizą studencką lub kartą pobytu mogą pracować do 964 godzin rocznie (60% ustawowego rocznego czasu pracy) bez osobnego zezwolenia na pracę; pracodawca musi zgłosić ich do prefektury co najmniej 2 dni robocze przed rozpoczęciem pracy. Studenci z Algierii potrzebują zezwolenia na pracę i mogą pracować do 50% rocznego czasu pracy w danej branży.

Myślisz najpierw o studiach we Francji? Zajrzyj do artykułu Studia we Francji – praktyczne informacje.

1. Pobyt: jako obywatel UE/EOG lub Szwajcarii nie potrzebujesz karty pobytu, ale jeśli chcesz, możesz o nią wystąpić w prefekturze. Po 5 latach legalnego pobytu masz prawo do pobytu stałego.
2. Numer ubezpieczenia społecznego (numéro de Sécurité sociale, NIR – 13 cyfr plus 2-cyfrowy klucz): jeśli jeszcze go nie masz, skontaktuj się z lokalną kasą ubezpieczenia zdrowotnego (CPAM).
3. Karta ubezpieczenia zdrowotnego: carte Vitale (dostępna też jako aplikacja) zawiera dane potrzebne do zwrotu kosztów leczenia – zwykle w ciągu tygodnia.
4. Podatek: podatek dochodowy jest co miesiąc potrącany z pensji (prélèvement à la source) według stawki ustalonej przez urząd skarbowy; dopóki nie masz stawki indywidualnej, stosuje się stawkę domyślną zależną od wynagrodzenia. Mimo to musisz złożyć roczne zeznanie podatkowe. Skala podatkowa na 2026 rok zaczyna się od przedziału 0% do 11 600 €, a potem jest 11%.
5. Konto bankowe: pensje wypłaca się co miesiąc, więc załóż konto we francuskim banku jak najwcześniej.

Masz problem z prawami pracownika z UE? Bezpłatnie pomogą ci Your Europe Advice i SOLVIT.

Jeśli nie jesteś obywatelem UE/EOG ani Szwajcarii, pracodawca zwykle musi uzyskać dla ciebie zezwolenie na pracę, zanim cię zatrudni. Główne ścieżki:

• Szukanie pracy po studiach: z dyplomem magistra lub równoważnym (np. licence professionnelle) z francuskiej uczelni możesz dostać kartę pobytu „recherche d’emploi ou création d’entreprise” (szukanie pracy lub założenie firmy) na 1 rok (bez możliwości przedłużenia). Wniosek złóż w ciągu 12 miesięcy od uzyskania dyplomu, jeśli mieszkasz we Francji, albo w ciągu 4 lat, jeśli składasz go z zagranicy. W tym roku możesz pracować; żeby przejść na kartę pobytu w celu pracy, twoja praca musi odpowiadać kierunkowi studiów i dawać wynagrodzenie wyższe niż 2 800,53 € brutto miesięcznie.
• Talent – Niebieska Karta UE (carte de séjour „talent – carte bleue européenne”): dla osób z co najmniej 3-letnim wykształceniem wyższym lub 5-letnim doświadczeniem zawodowym, z umową na co najmniej 6 miesięcy i wynagrodzeniem co najmniej 59 373 € brutto rocznie (2026). Wydaje się ją na maksymalnie 4 lata.
• Karta pracownika najemnego (carte de séjour „salarié”): na inne stałe stanowiska – najpierw pracodawca składa online wniosek o zezwolenie na pracę.

Wszystkie rodzaje zezwoleń na pobyt wyjaśnia serwis service-public.gouv.fr.

• Eurostat (po angielsku) – ludność na 1 stycznia, bezrobocie według wieku, wskaźnik zatrudnienia (dane za 2025 i 2026 rok), miesięczne płace minimalne,
• EURES – warunki życia i pracy: Francja, informacje o rynku pracy: Francja,
• France Travail – oferty pracy, La bonne boîte,
• Service-public.gouv.fr – SMIC, podwyżka SMIC od 1 czerwca 2026, czas pracy, nadgodziny, płatny urlop, świadczenie za praktykę, praca studentów spoza UE, obywatele UE: dłuższy pobyt, numer ubezpieczenia społecznego, podatek pobierany u źródła, skala podatkowa, karta pobytu na szukanie pracy po studiach, karta „talent” / Niebieska Karta UE, karta pracownika najemnego, zezwolenie na pracę,
• Assurance Maladie – carte Vitale,
• Praca w służbie publicznej – Choisir le service public; ENIC-NARIC (po angielsku) – Francja,
• Your Europe – praca za granicą.

Aktualizacja: październik 2026.